Gå til hovedinnhold

Nei, nei, NEI!

Før 16.oktober i fjor jobba eg som lærar. Som lærar gjekk eg på fleire kurs som lærte meg at det fungerer eigentleg skikkeleg dårleg med negative attendemeldingar til elevane. I staden for å seie til eleven: ”Ikkje vipp på stolen”, bør du seie: ”Vær snill og sett ned den stolen”. Fortel elevane kva dei skal gjere, og ikkje kva dei ikkje skal gjere!

Eg har no vore i Landbruks- og matdepartementet i seks månader. Mykje av den tida har eg brukt på å reise rundt i landet for å få innspel til landbrukspolitikken framover. På desse reisene har eg fått høyre veldig mykje av kva eg ikkje skal gjere. Lite har eg fått høyre om kva eg bør gjere. Dessverre har eg fått høyre meir om problem enn om problemløysing.

Eg har vore i gartneri, eg har vore hjå grønsaksprodusentar, eg har vore hjå kalkunprodusentar og eggprodusentar. Eg har besøkt sauebønder og eg har besøkt mjølkebønder. Både i Valdres og andre plassar.

Mitt inntrykk etter å ha reist frå Alta i Nord til Råde i sør, er at landet er overraskande likt. Eg høyrer i alle fall nesten det same uansett kor eg er hen.

Det er så mykje som ikkje fungerar, får eg høyre. Vi tenar ikkje pengar, får eg høyre. Vi jobbar 17 timar i døgnet, får eg høyre. Vi er to årsverk på garden, men har berre inntekt for eitt, får eg høyre. Når utgiftene er trekt frå, har vi nesten ikkje pengar att, får eg høyre.

Jammen det må vi vel prøve å gjere noko med då, seier eg. Kanskje kan vi finne andre svar enn meir pengar frå staten? Kanskje skal vi gjere noko med måten tilskota er utforma? Kan vi gjere noko slik at det lønner seg å produsere meir? Kanskje skal vi gjere noko slik at det skal løne seg å drive som bonde på heiltid?

Nei, det blir vanskeleg får eg høyre. Vi kan ikkje endre noko – for då vil det gå utover noko eller nokon. Nokon kan bli sinte.

Ja – nokon blir sinte når du prøver å endre noko. Nokon vil alltid motsette seg endring.

Eg har til dømes fått attendemeldingar på at inndelinga i produksjonsregionar for mjølkekvoter ikkje er optimal. I nokon regionar, som til dømes den Valdres ligg i, er det nærast umogleg å få kjøpt seg mjølkekvote. Kanskje bør vi endre noko på grensene for kor mjølkekvotene kan omsetjast med mål om at fleire skal få tak i mjølkekvote? Slik kan vi jo få produsert meir mjølk i regionar som Valdres.

Landbruks- og matministeren luftar så ideen om at vi kanskje skal sjå på justering av grenser. Vi seier ikkje oppheving. Vi seier justering. Og vi seier vurdere.

Makan til bråk som det blir av eit forslag om vurdering! Folk blandar saman omgrep, og framstiller det som vi skal oppheve kvotene og sørgje for fri flyt. Av eit forslag om ”å vurdere”! Eit forslag som vil bety at mjølkebønder i Valdres lettare vil få kjøpt seg mjølkekvote. Til og med kanskje billigare enn i dag.

Mange er einige om at dei grensene som er i dag ikkje er optimale. Men motsette oss endring, det gjer vi! For ein kvar pris og utan i det heile teke å diskutere saka. Slikt blir det verkeleg utvikling av!

Høgre-FrP-regjeringa er dei fyrste på lang tid som ønskjer reelle endringar innanfor landbrukssektoren. Og endring kjem det til å bli! De har valet om de ønskjer å vere med på endring, eller om de ønskjer å gå ned i skyttargrava for å beskytte det eksisterande.

Før 16.oktober hendte det at eg sa til elevane mine: ”Nei, nei, NEI!”.

Då vart dei aldri spesielt innstilt på å høyre på meg. Ikkje visste dei alltid kva eg sa nei til heller – dei oppfatta at eg var i mot, men ikkje heilt kva eg var i mot. Eg lærte at det var klokare å seie: ”Eg blir så rørt – den handlinga vil eg sjå meir av!”. Elementær pedagogikk. Fungerar som berre det når du skal påverke politikarar også. 


Også publisert i Avisa Valdres 12.april 2014

Kommentarer

Populære innlegg fra denne bloggen

Min onde bebi og meg

Etter å ha lese diverse babynettstader og mammanettstader dagleg dei siste månadene, har eg lært veldig mykje om kva andre mødre har som utfordringar.

Eg har slik skjønt at eit vanleg spørsmål nybakte mødre får, er dette: "Er han snill då?". Eg har også lese meg til at dette er eit spørsmål som provoserer mange, sidan det faktisk er vanskeleg å definere om ein bitteliten bebi er snill eller slem.

Difor burde eg vore førebudd då eg sjølv fekk dette spørsmålet. Det var eg imidlertid ikkje. Spørsmålet kom overraskande, og eg burde ha lagd meg nokre artige svar eg kunne brukt og som kunne stoppa kjeften på grand-tantene (det er alltid tanter!) slik at dei spurte litt lurare neste gong dei lurer på noko om bebien.

Det klarte eg ikkje, og eg endte (som vanleg) opp med å svare noko dust. 
Grand-tante: Er han snill då?
Hanne: "Det er vel litt vanskeleg å definere om ein bebi er snill eller slem allereie no"
Grand-tante: Eg meiner, skrik han mykje?
Hanne: Han skrik når han er sv…

No har det rabla - livet i permisjon, del 7

"Eg trur det er på tide at du får litt meir fødekjensle, og litt mindre feriekjensle" sa Trond til meg då han kom att frå jobb i går. Eg satt i stolen. På akkurat same plass eg satt då han reiste.

Altså. Slik seier du berre ikkje. Eg vart djupt fortvila og kasta ein serviett på han. "Trur du eg tykkjer det er så jævla moro å vere gravid?" skreik eg, med augo som Cruella de Vil. "Litt humor må du vel tåle", meinte Trond. 
Eg må berre seie at eg er svært lite mottakeleg for humor, gode råd, andre sine fødehistorier og alt mogleg anna av bullshit ala: "Det er heilt vanleg å gå over tida" eller "Eva gjekk ti dagar over. Ungen hennar vart seks kilo". Faktisk er det i ferd med å rable fullstendig for meg, så folk bør vere svært forsiktige i nærleiken av meg.

Fem dagar sidan termin. Eg trudde eg klarte meg bra. I går forstod eg at eg absolutt ikkje klarer meg bra.

I går kveld skulle eg fortelje Trond ei morosam historie om då eg hadde lagd me…

Mammaen din er så glad i deg!

Plutseleg er eg blitt eitt av desse irriterande menneska som omtaler meg sjølv i tredjeperson. Det skjer sjølvsagt berre i samtale med vesle bebien min, men sidan det stort sett er berre han eg pratar med om dagen, skjer dette heller ofte.

- Mammaen din skal berre ein liten tur på do, skjønner du
Slik startar dagen når eg må forlate Sigmund åleine i senga vaken og nesten på gråten om morgonen. Eg må fortelje han at eg snart kjem tilbake for å hente han, men at blæra til mammaen hans ikkje er som før og at eg difor må på do.
- Du skjønner, Sigmund, at mammaen din er ikkje så flink til å gjere knipeøvingar

Vi går inn til stellebordet, og der fortsett det: "No skal mammaen din berre finne fram ei bleie, skjønner du. Mammaen din er så glad i deg. Du er sååååå søt".

I løpet av ein dag har eg tatt meg sjølv i å si dette:
- Mammaen din er så glad i deg (dette seier eg ofte)
- Mammaen din elskar deg
- Mammaen din må berre ta på deg lue, skjønner du - fordi det står i Mammabøkene at små bebi…